En çok sorulan
on beş

İkisi de, ve biri diğerine cıvatalanmış değil. Burada bir ödeme bir tür mesajdır: ait olduğu konuşmaya gelir ve orada imzalanır.

Cüzdanı hiç açmazsanız elinizde uçtan uca şifreli bir grup sohbeti kalır — aramalar, dosyalar, klasörler ve sesli notlarla. Açarsanız, para onu paylaşan insanlarla aynı odalarda yaşar.

Mesaj göndermek için hiçbir şey.

Cüzdan paylaşmak için iki şey gerekir. Yirmi dört kelimenizi güvenli bir yerde tutun ve tek bir kuralı anlayın: gruptan yeterince kişi imzaladığında para hareket eder. Gerisini uygulama halleder — bir kez yazdığınız adres bir isme dönüşür, böylece kime ödeneceğini soran kutu altmış dört karakter değil, bir kişi sorar.

macOS, iOS, Android, web ve bir tarayıcı eklentisi. Hepsinde aynı arayüz — telefonda öğrendiğinizi masaüstünde zaten biliyorsunuz.

Evet. Parayla ilgili hiçbir şey zorunlu değil. Cüzdanı olmayan bir grup, bir grup sohbetidir ve biri içinde cüzdan açana kadar öyle kalır.

Kimse. Hepsi bu.

Grup cüzdanının sahibi yoktur: her imzalayanın anahtarı kendi cihazında üretilmiştir ve orada kalır, adres ise hepsinden birden kurulur. Ondan para çıkarmak, grubun anlaştığı kadar imza ister — üçün herhangi ikisi, dokuzun herhangi beşi, ne belirlendiyse. Yeterince kişi imzalayana kadar bir ödeme bir istektir.

Paranın çıktığı cüzdan. Ne tutacağı imza kartında yazmaz: çoğu zincirde ücret, imzalayanlar işlemi hazırlayana kadar bilinmez ve öncesinde uydurulan bir sayı, başkasının parası hakkında bir tahmin olurdu. Ücretin gönderilen parayla ödendiği yerlerde, bakiyenin tamamını göndermek ödeyecek bir şey bırakmayabilir — ve bu, tutarı yazdığınız yerde söylenir.

Bitcoin, Ethereum, BNB, Tron ve Solana, üzerlerindeki tokenlarla birlikte. Tek bir listede, tek bir bakiye altında dururlar.

Her para hangi zincirde olduğunu söyler; bu süs değil, kasıt: Tron üzerindeki USDT ile Ethereum üzerindeki USDT aynı para değildir ve onları tek satırda gösteren bir liste, eninde sonunda yanlış ağa gönderilen bir listedir.

Konuşma için: kimlerin bulunduğu değiştiği anda herkesin anahtarları değişir, bu yüzden ayrılan biri sonrasında söylenenleri okuyamaz. Sunucunun sözlere uyguladığı bir kural olduğu için değil — onlardan tek satır okuyamaz — elindeki anahtar artık hiçbir şeyi açmadığı için. Odada kimin olduğu ise sunucunun gördüğü kısımdır: katılım değişiklikleri açık gider, ve artık orada olmayan birinin yazmasını reddetmesini sağlayan da budur.

Para için: kimin imzalayacağı, grubun koyduğu kuralın parçasıdır ve o kuralı değiştirmek, ona göre harcamakla aynı mutabakatı ister.

Hayır, buradaki başka kimse de alamaz. Sizin adınıza tutulan bir anahtar yok, dolayısıyla el konulacak bir şey ve basılacak bir düğme de yok. Yayına verilmiş bir ödeme zincirin üzerindedir.

Grubun bunun yerine sahip olduğu şey, önceki adımdır: yeter sayıya ulaşmamış bir ödeme gerçekleşmemiştir ve imzalayanlardan herhangi biri onu imzalamamayı seçebilir.

Hayır. Mesajları sıraya koyar ve aramaları taşır — taşıdığı şey şifreli metindir. Onu açacak anahtarlar odadaki cihazlarda üretilmiştir ve oradan hiç çıkmamıştır.

Bu, ödeme istekleri için de çevrelerindeki konuşma için de geçerlidir.

Yine de tuttuğu şeyi söylemeye değer, çünkü bir şey taşıyan sunucu zorunlu olarak onun bir kısmını tutar. Mesaj başına: hangi gruba ait olduğu, hangi cihazın gönderdiği, geldiği an, boyutu ve şifreli metin. Bir cihazın en son ne zaman bağlandığını da tutar — varlık bilgisi — ve onu kapatabilirsiniz. Bunların hiçbiri içerik değildir ve hiçbiri içeriğe dönüştürülemez.

Yetişme arabelleği varsayılan olarak otuz gündür ve bu sayı aslında yazıya dökülmüş bir ürün kararıdır: bir cihaz gruplarına yeniden katılmak zorunda kalmadan önce en fazla bu kadar çevrimdışı kalabilir. Eskisi aylık olarak, satır silinerek değil bölüm düşürülerek gider.

Bir federasyonun varsayılanları yaklaşık yüz kişi ve kişi başına iki cihaz için boyutlandırılmış gelir ve bu sayıların her biri protokolün sınırı değil, bir yapılandırma dosyasındaki satırdır. Bitcoin üzerindeki bir grup cüzdanı, eşik aradaki herhangi bir yerde olmak üzere on beş anahtara kadar alır; diğer zincirlerde tavan zincirin kendisininkidir.

Hayır. MLS, RFC 9420 olarak yayımlandı ve aynı standardı başka mesajlaşma uygulamaları da kullanıyor — onu tarif etmek yerine adıyla anmanın sebebi de tam bu.

MLS’in bir grup için önemli olan yaptığı şey, işin zor kısmı: biri katıldığında ya da ayrıldığında herkesin anahtarı o anda değişir, bir sonraki uygun anda değil.

Yirmi dört kelimeniz kim olduğunuzu ve size ödeme yapılabilecek her adresi geri getirir. Başka bir yere kurun, kelimeleri girin — kimliğiniz de paranız da yine sizindir.

Geçmiş için yanıt başkadır ve rahatsız edici olan da odur. Konuşmalar hâlâ elinizde olan bir cihazdan yenisine taşınır — ifadeden değil. Kaybolan cihaz elinizdeki tek cihazsa, taşıdığı geçmiş gitmiştir. Bu bir gözden kaçırma değil, bir karardır: yalnızca ifadeyle açılabilecek bir yedek, söylediğiniz her şeye kalıcı erişim demek olurdu — sizin olmayan bir yerde durur ve kimse tarafından geri alınamaz.

Pratik yanıt, ihtiyaç duymadan önce uygulamayı ikinci bir cihazda bulundurmaktır.

Kaynak kodu şu an kapalı. Açık kaynak olduğunda haber vereceğiz.

Evet — kendi sunucunuzu çalıştırmak için Docker kullanabilirsiniz. Bir şirket veya topluluk sunucusuna ya da evdeki bir bilgisayara kurabilirsiniz.

Cihazlarınız yalnızca kendi sunucunuzla değil, içinde bulunduğunuz odayı sıralayan sunucuyla konuşur. Bu bir sızıntı değil, tasarımın kendisi: cihazınız kim olduğunu, herhangi bir sunucunun doğrulayabildiği ve hiçbirinin veremediği bir belgeyle kanıtlar. Bu yüzden ikinci bir sunucuya varmak, birincisinin vermesi gereken bir iyilik değildir ve ikisinden birinde bir odada olmanız için hiçbir sunucu çiftinin birbirine güvenmesi gerekmez. Birinin hangisinden girdiği, hangi odalarda olabileceğini belirlemez. Bir sunucu düşerse, insanları başka birine geçer ve devam eder.